Konda’dan Gezi Raporu: “Anlayana öğrenecek çok şey var”

arastirmatarihTaksim-Gezi isyanımız üzerinden 1 yıl geçmesine rağmen, onu anlamlandırma ve kavrama noktasında süregelen çabalar devam etmekte. Son olarak, parababaları için araştırmalar yapan Konda bir rapor yayınlayarak, yaptığı anketler aracılığı ile bazı değerlendirmeler ortaya koydu.

Söz konusu rapor iki kıstas ele alınarak yapılmış durumda. Birinci kıstasta 6-8 Haziran 2013 tarihleri arasında Gezi Parkı eylemlerine katılan 4411 kişi ile görüşme yapıldı. İkinci kıstas için ise 6-7 Temmuz 2013 tarihleri arasında 2629 kişi ile Türkiye’nin 28 ilinde 18 yaş üstü, yani seçime katılabilecek kişiler ile görüşme sağlandı.

Toplam 85 sayfa tutan raporda göz önüne çıkan notlar şu şekilde:

* Görüşmeler neticesinde ortaya çıkan verilere göre Gezi Parkı’ndakilerin cinsiyet dağılımı Türkiye’deki nüfusun cinsiyet dağılımdan çok farklı olmayarak yüzde 50,8 kadın ve yüzde 49,2 erkek olmuş.

* Araştırmaya göre parktakilerin yaş ortalaması 28.

* Parktaki yaklaşık her beş kişiden üçü (yüzde 42,8 üniversite mezunu ve yüzde 12,9 yüksek lisans/doktora öğrencisi ya da mezunu) lise sonrasında eğitimine devam etmiş.

* Parkta bulunan kişilerin İstanbul’un nerelerinden geldiğini tespit edildiğinde üç ilçenin öne çıktığını görülüyor. Kadıköy, Beşiktaş ve Şişli ilçelerinden gelenler parkın üçte birini oluşturuyor. 40’a yakın ilçenin bulunduğu İstanbul’da bu aslında yüksek bir oran değil. Zira, parkta bulunanların yüzde 70’i İstanbul’un tamamına yayılmış bir dağılım ortaya koyuyorlar.

* Gezi Parkı eylemlerine katılanların yüzde 21,1’i “bir siyasi partiye, oluşuma veya dernek, platform gibi sivil toplum kuruluşuna” üye olduğunu belirtmiş. Yüzde 78.9’u üye olmadığını söylemiş.

* Park’a gelen her beş kişiden dördünün herhangi bir siyasi parti, dernek ya da oluşum üyeliği yok; ancak herhangi üyeliği bulunmayanların yarısı (yani parkın genelinin yüzde 40’ı) yine de daha önceden eylem tecrübesi olduğunu belirtmiş.

* Araştırmaya katılanlara daha önce herhangi bir protestoya, yürüyüşe, oturma eylemine katılıp katılmadıkları sorulduğu zaman ise yüzde 44,4 evet ve yüzde 55,6 ise hayır cevabı vermiş.

* Park’a gelenlerin yüzde 87’si kendisini doğrudan ya da dolaylı olarak hakları çiğnenen ve adaletsizliğe uğramış bir grubun parçası olarak tanımlamış.

* Eylemcilerden yüzde 49,1’i (yani yine her iki kişi biriden biri) parka polis şiddetini görünce gelmiş. Yine, kendisini sade vatandaş olarak tanımlayanların yüzde 73’ü polis şiddetinden sonra gelmiş.

AKP’li seçmenin yüzde 82’si eylemler için ‘Türkiye’ye karşı oyun’ diyor
* AKP’li seçmenin yüzde 82’si olayları Türkiye’ye karşı bir oyun, CHP’lilerin yüzde 87’si ise demokratik hak ve özgürlük talebi olarak değerlendiriyor.

* Yüzde 58’si ‘Türkiye’ye karşı bir oyun’ görüşünde olan MHP’liler konu ‘dış mihrak’ olunca AKP’lilere daha yakın duruyor.

* Yüzde 63’ü ‘hak ve özgürlük talebi’ görüşünde olan BDP’liler ve yüzde 59’u aynı görüşte olan diğer küçük partilerin seçmenleri de CHP’lilerle benzer görüşte.

* Kararsızlar yüzde 47 ve oy kullanmayanlar yüzde 53 oranında ‘hak ve özgürlük talebi’ görüşünü savunmak suretiyle, Türkiye ortalamasına göre bu görüşün ağır bastığını belirtiyor.

* Gezi Parkı olaylarını, eylemcilerin demokratik bir şekilde hak ve özgürlük talebinde bulunmaları olarak değerlendirenlerin yüzde 40’ı Başbakan’ın başından beri hatalı olduğunu söylerken, olayları Türkiye’ye karşı bir oyun olarak değerlendirenlerin de yüzde 40’ı Başbakan’ın hiçbir hatası olmadığını söylüyor.

En az inanılan iddia: ‘Camide içki içildi’
* ‘Camide içki içildi’ en az, ‘olaylar dış güçlerin tezgâhı’ en çok inanılan iddia.

* Eylemcilerin belirttiği ve en çok kişiyi ikna etmiş olan ifade; ‘polislerin aşırı şiddet kullanması’ olarak gözüküyor. Bu iddiaya itiraz edenlerin oranı yüzde 35’in altında.

* Diğer yandan, Başbakan ve AKP cephesinden gelen ve en az destek gören iddia ise ‘eylemcilerin camide alkollü içki içmesi.’ Başbakan Erdoğan’ın Gezi Parkı olaylarını takip eden günlerde birçok konuşmasında dile getirdiği bu iddiaya inandığını belirtenlerin oranı dörtte birin altında. Görüşülen kişilerin yarıdan fazlası bu iddiayı doğru bulmadığını belirtmiş, dörtte bir ise çekimser olduğunu söylemiş.

* AKP kanadından gelen iddialara, göstericiler kanadından gelenlere göre daha az inanıldığı görülmüş.

* BDP seçmeni polis şiddeti ve polisin sıktığı gazın yakıcı etkisi olduğu iddialarına diğer tüm iddialardan daha fazla inanıyor.

* Hangi partiye oy vereceksiniz sorusuna ‘kararsız’ olduğunu belirterek cevap veren denekler bu iddialara Türkiye ortalamasına değil de, eylemci lehine cevap verenlerin ortalamasına yakın bir tavır sergiliyor.

AKP’li yüzde 30 da ‘Camide içki’ iddiasına inanmıyor
* Camide içki içilmesi ve bayrak yakma konularında AKP içinde yüzde 30 mertebesinde bir grup, kendi liderlerinin ifade ettiği bu iddialara inanmadıklarını belirtiyor. İktidar partisine oy vereceğini belirten seçmenin sadece yüzde 40’ı camide alkol tüketildiğine inanıyor. Genellikle profili Türkiye geneline daha yakın olduğunu bilinen kararsız seçmenin bile ancak yüzde 17’si bu iddiayı doğru buluyor.

* BDP seçmeni ise, dikkat çekici oranda Başbakan’ın birçok kez meydanlarda tekrarladığı bu iddiaya Türkiye genelinden daha fazla oranda inanıyor. Camide içki içilme iddiasına ortalama olarak baktığımızda da BDP’nin AKP dışındaki tüm gruplara göre daha fazla inandığını gözlemleniyor.

* AKP seçmenleri, ‘camide içki içildi’ iddiasına ortalamada ‘ne doğru ne yanlış’ mertebesinde cevap veriyor. Grafiğe genel bir resim olarak bakarsak, iktidar partisi dışındaki tüm grupların eksenin ‘inanmama’ kısmında olduğunu gözlemleniyor.

,

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir